Notatka z Warsztatu w Tychach

22 listopada 2018 roku w Tychach, odbył się warsztat z wykorzystaniem Piramidy VISIS, mający na celu identyfikację wyzwań związanych z zarządzaniem zielenią w mieście, a także wypracowanie sposobów ich rozwiązywania.

W warsztacie wzięli udział uczestnicy szkolenia Zarządzanie Zielenią Miejską – specjaliści z całej Polski oraz lokalni interesariusze – mieszkańcy Tychów, seniorzy, przedstawiciele zarządców nieruchomości, urzędnicy, przedsiębiorcy. Uczestnicy szkolenia przygotowali się do analizy sytuacji w Tychach dzięki wizji terenowej prowadzonej przez miejscowych urzędników oraz zarządców nieruchomości. W trzech grupach badawczych, przyglądali się zieleni przy placówkach publicznych, osiedlowej, a także na skwerach i w parkach. Obserwacje w terenie stanowiły niezwykle cenny materiał, do prowadzenia rozmów w trakcie spotkania z lokalnymi interesariuszami.

Zróżnicowanie wiedzy i doświadczenia uczestników, pozwoliło na przyjrzenie się różnym wyzwaniom z innej perspektywy i ożywioną dyskusję służących wypracowaniu opartych o tyskie realia rozwiązań.

Przebieg warsztatu

Praca warsztatowa przebiegała w czterech zespołach. Każdy miał za zadanie opracowanie trzech zagadnień praktycznych, związanych z zarządzaniem zielenią miejską w Tychach. Do zadań zespołów należało zidentyfikowanie najważniejszych problemów w zarządzaniu zielenią w mieście, wybór obszarów interwencji, czyli miejsc w systemie, gdzie warto podjąć działanie, by było jak najbardziej skuteczne. W kolejnym kroku zespoły proponowały innowacje służące rozwiązaniu zidentyfikowanych wcześniej wyzwań.

Szkolenie Zarządzanie zielenią miejską Fundacja Sendzimira zrealizowała w ramach projektu Międzysektorowa współpraca na rzecz zieleni w polskich miastach. Wydarzenie zostało objęte patronatem Prezydenta Tychów Pana Andrzeja Dziuby a efekty warsztatów będą stanowiły wkład do prac nad strategia rozwoju tyskiej zieleni, w której opracowaniu Fundacja Sendzimira wspiera Urząd Miasta.

Jakie były efekty warsztatów?

Cały proces polegał na planowaniu strategicznym w efekcie którego uczestnicy kreatywnie generowali pomysły na warte wdrożenia projekty.

Uczestnicy aby dobrze zdefiniować problem zidentyfikowali następujące główne wyzwania:

  • Rozdrobnienie kompetencyjne w zarządzaniu zielenią;
  • Brak strategii rozwoju zieleni i związane z tym straty finansowe, energii i innych zasobów;
  • Zanikająca niedokończona zielona oś miasta;
  • Brak inwentaryzacji zieleni;
  • Brak jawnego podziału własnościowego;
  • Nierównomierne finansowanie i zagospodarowanie zieleni na terenie miasta
  • Niewykorzystane szanse finansowania zewnętrznego (UE, biznes)
  • Brak wytycznych dla inwestorów dot. kształtowania zieleni;
  • Presja urbanizacyjna
  • Brak arboretum i deficyt różnych form ochrony zieleni;
  • Brak badania potrzeb i oczekiwań interesariuszy i konsultacji społecznych;
  • Niska aktywność mieszkańców;
  • Brak edukacji i promocji w zakresie ochrony przyrody;
  • Brak wykorzystania zieleni jako narzędzia np. do rozwiązywania problemów społecznych;
  • Smog, zaśmiecenie i akty wandalizmu.

Następnie postanowili szukać ich rozwiązań poprzez podjęcie interwencji w różnych obszarach, takich jak:

  • Wykorzystanie narzędzia jakim jest prawo lokalne;
  • Zainicjowanie ogólnomiejskich akcji/wydarzeń (edukacja i komunikacja społeczna);
  • Interwencje związane z kreowaniem zieleni wysokiej;
  • Przyjrzenie się zrównoważonej mobilności;
  • Planowanie przestrzenne i strategiczne;
  • Współpraca międzysektorowa;
  • Wykorzystanie procesów rewitalizacji w kontekście rozwoju zieleni.

Burza mózgów i pogłębiona praca w zespołach warsztatowych zaowocowała wypracowaniem różnych pomysłów na projekty. Największe zainteresowanie uczestników wzbudziły pomysły: opracowania Zielonej Polityki dla Tychów, programu edukacyjno-promocyjnego – Zatrać się w zieleni wzbogaconego o warsztaty ogrodnicze i edukację przyrodniczą; utworzenie Miejskiego Zarządu Zieleni oraz stworzenie Interaktywnej Platformy Edukacyjnej.